Ngày nhà giáo Việt Nam (hay ngày lễ
Hiến chương nhà giáo Việt Nam) là một ngày kỷ niệm được tổ chức hằng năm vào
ngày 20 tháng 11 tại Việt Nam. Đây là ngày lễ hội của ngành giáo dục và là ngày "tôn sư trọng đạo"nhằm
mục đích tôn vinh những người hoạt động trong ngành này. Ngày này là dịp để các
thế hệ học trò bày tỏ lòng biết ơn với những người thầy. Trong ngày này, các
học sinh thường đến tặng hoa và biếu quà cho các thầy cô giáo. Ngành giáo dục
cũng thường nhân dịp này đánh giá lại hoạt động giáo dục và lập phương hướng
nâng cao chất lượng giáo dục.
Tháng 7 năm 1946,
một tổ chức quốc tế các nhà giáo tiến bộ được thành lập ở Paris đã
lấy tên là Liên hiệp quốc tế các công đoàn giáo dục (tiếng Pháp: Fédération Internationale Syndicale des
Enseignants - FISE).
Nǎm 1949,
tại một hội nghị ở Warszawa (thủ đô của Ba Lan), Liên hiệp quốc tế các công đoàn giáo dục đã ra
bản "Hiến
chương các nhà giáo" gồm 15 chương với nội dung chủ yếu
là đấu tranh chống nền giáo dục tư sản, phong kiến, xây dựng nền giáo dục trong đó bảo vệ những quyền
lợi của nghề dạy học và nhà giáo, đề cao trách nhiệm và vị trí của nghề dạy học
và nhà giáo.
Công đoàn giáo dục Việt Nam, là thành viên
của FISE từ năm 1953 (hội nghị có 57 nước tham dự), đã quyết định trong
cuộc họp của FISE từ 26 đến 30 tháng 8 năm 1957 tại
Warszawa, lấy ngày 20 tháng 11 năm 1958 là ngày "Quốc
tế hiến chương các nhà giáo". Ngày này lần đầu tiên được tổ
chức trên toàn miền Bắc Việt Nam. Những
nǎm sau đó, ngày lễ này còn được tổ chức tại nhiều vùng giải phóng ở miền Nam Việt Nam. Hàng
nǎm vào dịp kỷ niệm 20 tháng 11 cơ quan tiểu ban giáo dục thường xuất bản, phát
hành một số tập san đặc biệt để cổ vũ tinh thần đấu tranh của giáo giới trong
các vùng khác, động viên tinh thần chịu đựng gian khổ của những giáo viên kháng
chiến.
Khi Việt Nam thống nhất, ngày này đã trở
thành ngày truyền thống của ngành giáo dục Việt Nam. Vào ngày 28 tháng 9 năm 1982, Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) đã ban hành
quyết định số 167-HĐBT thiết lập ngày 20 tháng 11 hằng năm là ngày lễ mang
tên "Ngày
nhà giáo Việt Nam".
Dân tộc ta có truyền thống:
“Tôn sư trọng đạo”, nét đẹp ấy đã được bao thế hệ người Việt Nam kế thừa và
phát triển.
Từ xưa, ca dao đã có câu:
Muốn sang thì bắc cầu kiều
Muốn con hay chữ thì yêu lấy
thầy.
Được coi trọng như vậy bởi
người thầy luôn tượng trưng cho những gì chuẩn mực, đạo lý và người thầy còn có
sứ mệnh cao quý là truyền đạo lý cho mọi người, nhất là cho các thế hệ học trò
của mình, giúp họ trở nên người có học vấn, có nhân cách tốt đẹp, có năng lực
giúp ích cho đời, cho dân, cho nước.
Bác Hồ đã từng nói: “Người thầy
giáo tốt – thầy giáo xứng đáng là thầy giáo – là người vẻ vang nhất. Dù là tên
tuổi không đăng trên báo, không được thưởng huân chương, song những người thầy
giáo tốt là những anh hùng vô danh. Đây là một điều rất vẻ vang”.
Nhân ngày 20/11, xin trân trọng
gửi tới các thầy, cô giáo, những lời chúc tốt đẹp, những bó hoa tươi thắm nhất!
Hướng về các thầy, các cô với tấm lòng thành kính, những học trò hôm qua và
những học trò hôm nay đã, đang và sẽ luôn khắc ghi trong lòng đạo lý: Uống nước
nhớ nguồn, tôn sư trọng đạo.
Chúng ta yêu nghề giáo và trọn
đời thủy chung, son sắt với nghề:
"Viên phấn trắng hướng
cuộc đời bay bổng
Mực đỏ chấm bài là máu chảy từ tim"